Tussen Visitatie en Oordeel: de Voorbede van Abraham en de Roep van Sodom

Tikkun Global

Jerusalem, Israel

Op 19 mei reisden enkele plaatselijke leiders en voorbidders naar Ein Bokek, het grote vakantie gebied aan het zuidelijke eind van de Dode Zee. We waren daar voor een gebedsbijeenkomst vanwege het massale LGBT+ festival dat daar gepland is van 1-4 juli. Het wordt gepromoot als het grootste evenement voor dat gebeuren in het Midden Oosten – en door het Ministerie van Toerisme van onze regering! De locatie op zich is opvallend ironisch: niet in Tel Aviv, een van de “gay hoofdsteden” van de wereld, maar vlakbij de traditioneel archeologische plaatsen geassocieerd met het oude Sodom en Gomorra.

Toen we baden voelde ik me geleid naar Genesis 18-19. Wat indruk op me maakte was niet alleen het oordeel over Sodom, maar het grotere kader eromheen; het bezoek van YHWH aan Abraham, het openbaren van Gods hart, en de opmerkelijke rol van Abraham als voorbidder, staand tussen genade en oordeel.

YHVH  Vleesgeworden

Genesis 18 begint met een van de meest bijzondere scenes in de Schrift. Abraham zat bij de eiken van Mamre toen drie “mannen” verschenen in vers 2. Abraham herkent blijkbaar op z’n minst een van hen en geeft hem veel eer en gastvrijheid. Naarmate het hoofdstuk verder gaat, komen we erachter dat deze “mannen” geen gewone bezoekers zijn. Twee zijn engelen, maar de derde is YHWH Zelf, verschijnend in heel menselijke vorm. Het schijnt dat de tekst heen en weer gaat tussen “de mannen” en “YHWH” tot uiteindelijk in vers 22 Abraham alleen staat voor YHWH.

Dit is een verbazend moment. God zendt niet alleen een boodschap uit de hemel. Hij komt persoonlijk. Hij wandelt tussen mensen, ontvangt gastvrijheid, wast Zijn voeten, eet aan de tafel van Abraham en Sara en spreekt open met hen. De scene is diep relationeel en diep menselijk.

Er is zelfs humor in het verhaal. Sara lacht van binnen bij de belofte dat ze op oude leeftijd een zoon zal baren en de Heer antwoordt bijna speels: “Waarom lachte Sara?” Als ze het ontkent, antwoordt Hij vriendelijk: “Nee, maar je lachte.” Dit is natuurlijk een voorafschaduwing van de naam die de wonderbaarlijke zoon gegeven werd: Isaac – “lachen” of “hij lacht”.

Het hele hoofdstuk openbaart iets diepgaands over het karakter van God. YHWH is niet afstandelijk tegen het verbondsgezin. Hij wil binnenkomen in de menselijke ruimte en relatie. Op veel manieren wordt Genesis 18 een vroeg “model” van de ultieme incarnatie van de Zoon van God – de God die uiteindelijk en volledig de mensheid binnenkomt door het beloofde zaad, door de lijn van Abraham, door David, door de schoot van Mirjam.

Maar de timing van deze visitatie is niet bij toeval.

De uitroep van Sodom en Gomorra

Als de maaltijd ten einde komt en de bezoekers opstaan om te vertrekken gaat de focus naar Sodom. Plotseling leren we waarom de hemel naar de aarde getrokken werd in dit seizoen: “Er zijn ernstige beschuldigingen geuit tegen Sodom en Gomorra, hun zonden zijn ongehoord groot.” (Genesis 18:20).

Iedere stad en elk dorp in Kanaän was doordrenkt met heidense afgoderij. Maar er was iets bijzonder slechts in deze dorpen/steden in de Dode Zee Vallei, iets dat een vreselijk uitroep veroorzaakte om op te gaan (van het laagste punt op aarde!) de hele weg tot de troon van God in de hemel.

De taal suggereert opgehoopt geweld, corruptie, onderdrukking en morele rebellie die een punt bereikt dat vraagt om goddelijke interventie. Genesis 19 laat de diepte zien van de immoraliteit van de stad als de mannen van Sodom het huis van Lot omsingelen en homoseksueel geweld proberen met de engelen die op bezoek zijn. De zonde van de stad wordt neergezet niet als louter private immoraliteit maar als een complete ineenstorting van morele orde, gastvrijheid, zelfbeheersing en de heiliging van menselijke relaties.

De rest van het verhaal ken je: de engelen slaan alle mannen van de stad met blindheid. Bij het ochtendgloren wordt Lot en zijn gezin bevolen te vluchten, zodat het oordeel – vuur en zwavel regen uit de hemel – kan beginnen.

Toch is het middelpunt van het verhaal van deze hoofdstukken niet uiteindelijk de slechtheid van Sodom.

Het middelpunt is de familie van Abraham.

Abraham, de Eerste voorbidder

Voor het oordeel begint, pauzeert YHWH en zegt: “Waarom zou ik voor Abraham geheimhouden wat ik van plan ben?” (Genesis 18:17). Deze opmerking is buitengewoon omdat hij laat zien dat God, de Schepper en Rechter van allen, verbondspartners zoekt om met Hem te heersen en oordelen. Ezechiël 22:30 zegt dat de HEER zoekt naar mannen en vrouwen die bereid zijn een geestelijke muur te bouwen en op de bres willen staan als Hij het land wil oordelen en vernietigen en haar bewoners.

Als antwoord gaat Abraham voor YHWH staan en doet een beroep op Zijn karakter: “Het zij verre van U om zoiets te doen, om de rechtvaardigen te slaan met de slechten.” Abraham kent de God die voor hem staat. Hij begrijpt dat goddelijk oordeel geen arbitraire wraak is; dat in het hart van God genade zegeviert over oordeel. (Jacobus 2:13) En zo gaat hij voorbede doen: Wat als er vijftig rechtvaardigen zijn? Vijfenveertig? Veertig? Dertig? Twintig? Tien?

Dit wordt een bijbels model voor alle voorbede.

Abraham staat tussen beproeving en oordeel; omdat hij YHWH als een “vriend” heeft ervaren naar zijn eigen familie, wil hij deze zegen delen met anderen – of ten minste met zijn neef en zijn familie. Maar dat kan niet gebeuren als die allen vernietigd zijn wegens Gods rechtvaardige oordeel.

Hij ontkent niet de realiteit van zonde. Hij viert het kwaad niet. Maar ook antwoordt hij niet met koude onthechting. Hij pleit voor genade. Hij doet een beroep op Gods verbondstrouw en rechtvaardigheid – tenminste voor zijn eigen familieleden in Sodom.

Onze Huidige Situatie in Israël

Toen we baden deze week, dichtbij de Dode Zee, ging dit voor velen van ons persoonlijk heel diep. Israël zit momenteel midden in oorlog. Soldaten zijn nog steeds aan het vechten en sterven in Gaza en aan de noordgrens. Iran en de proxy’s blijven het land bedreigen. Toch, tegelijkertijd, sponsort onze regering een massaal festival waarin ze “trots” waarden vieren die rechtstreeks de Tora tegenspreken en de Bijbelse visie op de mensheid.

Genesis 1:26–28 verklaart dat de mensheid geschapen werd naar Gods beeld “man en vrouw schiep Hij hen.” Toen zegende God hen en gaf het bevel ”vruchtbaar te zijn en talrijk te worden”, de aarde te vullen en te onderwerpen. De Bijbelse visie van mensheid en niet te scheiden van verbonds familie, man en vrouw, eenheid, vruchtbaarheid en de vermenigvuldiging van leven. Het gezin is niet een tweederangs gebeuren in de Schrift. Het is centraal in Gods plan voor schepping en redding.

De juxtapositie van hoofdstukken 18 & 19 is geen toeval: aan de ene kant, YHWH komt om de belofte van een biologische zoon te bevestigen aan het echtpaar op leeftijd. Het “heilig gezin” begint 2000 jaar geleden voor Jozef en Maria: God maakt een verbond om Zijn zoon Yeshua in het DNA te plaatsen, de familielijn van Abraham en Sara – die net “wandelende Arameeërs” waren (Deuteronomium 26:5), een echtgenoot en zijn vrouw die nageslacht wensen, een gezin volgens Gods normale bevel als gegeven in Genesis 1; een echtpaar, “heilig” gemaakt door goddelijke verkiezing.

Aan de andere kant heb je Sodom en Gomorra. Moeten we het voor de hand liggende nog zeggen? De LBGT+ levensstijl en agenda haalt het plan van de Schepper voor het menselijk gezin volledig weg. Het is de meest volkomen uitdrukking van menselijke afgodendienst, immoraliteit en rebellie tegen God, onze Vader. “Nee,” het schreeuwt: “we willen bij elkaar liggen en maling hebben aan het man/vrouw beeld van God en weigeren “vruchtbaar te zijn en te vermenigvuldigen.” (Romeinen 1:18-32)

Dit allemaal schept een pijnlijke spanning in het land.

Hoe kunnen we God vragen om genade, bescherming en overwinning terwijl we openlijk vieren wat de Schrift zonde noemt? We worden geacht de meest conservatieve “rechterflank” regering te hebben in onze moderne geschiedenis. De regerende coalitie zit vol ultra-orthodoxe en nationaal religieuze leiders die regelmatig de Tora bestuderen. Waarom doet niemand zijn mond open!?!

En hoe zit het met ons – het overblijfsel van geloof in het land en diegenen die bij ons staan uit de naties? Zijn we bereid op de bres te staan zoals Abraham? Willen we uitroepen om genade, zodat onze roep luider zal zijn in de hemel dan de uitroep tegen de verschrikking van dit festival? Zoals Abraham, hoevelen van ons hebben familie, vrienden enz. die gevangen zij in de ban ven “Sodomie?”

Zullen we in het gat staan tussen oordeel en verlossing? Ja, we zullen bidden om opwekking om visitatie… maar zoals Genesis 18 &19, kan dit vaak gepaard gaan met vreselijk oordeel, dood en vernieling.

Aan het eind van onze bijeenkomst vierden we samen Avondmaal. We vroegen ons jonge gezin achter de avondmaalstafel te staan en hun baby vast te houden, naast enige oudere echtparen. Heilig Avondmaal gaat niet alleen over individuele redding. Door de dood en de opstanding van de Messias herstelt God de mensheid zelf. Hij herstelt het goddelijk beeld. Hij herstelt het verbondsgezin. Hij herstelt wat vanaf het begin gebroken was.

Aan het eind is het verhaal van Sodom niet alleen over oordeel.

Het gaat over visitatie.

Het gaat over voorbede.

En het gaat over de God die nog steeds zoekt naar mensen die bereid zijn voor Hem te staan namens hun generatie.